Nhất Phẩm Ngỗ Tác - Chương 76: Lấy muôn nhà làm thiên hạ

Khi Trần Hữu Lương bưng mật thư phòng, Bộ Tích Hoan đang chắp tay bên cửa sổ.

Phía chân trời, ánh ban mai hé. Những tia sáng đầu tiên xuyên qua màn sương mỏng, rơi xuống vạt áo màu ánh trăng của nam tử.

Hắn lưng về phía cửa, dáng vẻ ung dung, khí độ tôn quý tự nhiên, cần long bào ngai vàng cũng khiến chẳng dám khinh nhờn.

Trần Hữu Lương bước đến, khom dâng thư.

Bộ Tích Hoan nhận ngay, chỉ nhàn nhạt hỏi:

“Đã phục ?”.

Trần Hữu Lương sững . Một lúc , ông cúi thật sâu.

“Thần… tâm phục khẩu phục. Mộ cô nương quả thực kỳ tài. Chỉ là…”.

Ông ngập ngừng, tiếp:

“Chỉ là nữ t.ử hỏi án, chung quy vẫn trái với lễ pháp cương thường. Thần cho rằng… thể ”.

“Cổ hủ!”.

Bộ Tích Hoan . Giọng lớn, nhưng ánh mắt lạnh mấy phần.

“Trẫm hỏi khanh, thế nào là quốc gia, thế nào là gia quốc?”.

Trần Hữu Lương nghiêm mặt đáp:

“Quốc gia, lấy nước đầu, nhà . Gia quốc, lấy nhà đầu, nước . Cái là đại nghĩa, cái là tiểu nghĩa”.

“Nông cạn!”.

Bộ Tích Hoan ông, ánh mắt sắc như đao.

“Trong mắt khanh, quốc là đại nghĩa, gia là tiểu nghĩa. khanh từng nghĩ, quốc từ mà ?”.

Trần Hữu Lương ngẩn .

“Quốc là giang sơn của Trẫm, là trách nhiệm của bậc quân vương và lương thần. Còn gia, là nơi muôn dân gửi gắm , là nơi cha nuôi con, vợ chồng nương tựa, con cháu nối đời”.

Hắn chậm rãi bước đến cửa sổ.

“Từ xưa đến nay, tướng sĩ trận đều bảo gia vệ quốc. Vì vệ quốc mới bảo gia?”.

Trần Hữu Lương im lặng.

“Bởi trong lòng bách tính, hết một mái nhà đáng để trở về, mới một giang sơn đáng để liều gìn giữ!”.

Giọng Bộ Tích Hoan trầm xuống, từng chữ vang rõ trong gian phòng tĩnh lặng.

“Không từng mái nhà, lấy muôn dân? Không muôn dân, lấy thiên hạ?”.

“Trẫm ngai vàng, cai quản vạn dặm giang sơn. nếu ngay cả mái nhà của bách tính cũng giữ bình yên, thì Trẫm còn lấy tư cách gì để đến chuyện trị quốc?”.

Trần Hữu Lương chấn động, bất giác ngẩng đầu.

Ông sách thánh hiền mấy chục năm, từng thuộc lòng những lời dạy về trung quân, ái quốc, cương thường, lễ nghĩa. câu hỏi , ông chợt nhận vẫn luôn thiên hạ từ công đường, qua những khuôn phép, mà quên mất phía mỗi vụ án là một gia đình bằng xương bằng thịt.

Bộ Tích Hoan hỏi:

“Khanh trách nữ t.ử bước công đường thẩm án là loạn lễ pháp, trái với cương thường. khanh từng nghĩ, vì nàng như ?”.

“Nếu cha nàng còn sống, nếu nhà nàng tan, nàng thèm hỏi đến chuyện của phủ Thứ sử khanh ?”.

“Chuyện phủ Thứ sử của khanh, chuyện triều đình của Trẫm, đối với nàng chẳng qua đều là chuyện bao đồng!”.

Trần Hữu Lương cứng đờ.

“Xưa nay, đời nam t.ử vì nước, nữ t.ử vì nhà, lấy đó cương thường”.

Bộ Tích Hoan chậm rãi bước tới.

“Được! Vậy Trẫm hỏi khanh, nếu một ngày ngay cả nữ t.ử vốn chỉ mong giữ lấy mái nhà cũng ép bước ngoài, tự đòi công đạo, thì rốt cuộc là ai phụ cương thường ?”.

[Truyện được đăng tải duy nhất tại TruyenMo.com - https://www.truyenmo.one/nhat-pham-ngo-tac/chuong-76-lay-muon-nha-lam-thien-ha.html.]

Trần Hữu Lương tái mặt.

“Là nàng loạn lễ pháp, chính những kẻ trách nhiệm giữ gìn lễ pháp tròn bổn phận?”.

“Khanh khư khư giữ lấy lễ pháp, cương thường, nên chỉ thấy nàng bước khỏi cửa nhà, thấy chính đời đẩy nàng khỏi cửa!”.

“Nếu đến một ngày, nữ t.ử trong thiên hạ cũng ép bước khỏi cửa nhà để tự đòi lấy công đạo, thì đó là của nam t.ử trong thiên hạ, là của quan Thứ sử như khanh, và cũng là của Trẫm!”.

Phịch!

Trần Hữu Lương quỳ sụp xuống đất. Toàn ông run rẩy, trán dập mạnh xuống nền nhà.

“Bệ hạ!”.

Giọng ông nghẹn .

“Bệ hạ là minh quân muôn đời hiếm ! Là thần cổ hủ, mê tỉnh, chỉ giữ lấy khuôn phép mà quên mất đạo lý bên trong!”.

Lời dứt, ông cúi đầu thật sâu.

Bao năm quan, ông vẫn tự cho là thanh liêm, chính trực, thẹn với lương tâm. hôm nay, một nữ t.ử mà ông từng xem là hợp lễ pháp tìm những điều ông thể tìm ; còn vị quân vương mà thiên hạ vẫn đồn là hoang đường khiến ông hiểu đạo lý quan mà bỏ quên.

Trong phòng thắp đèn. Ánh ban mai từ cửa sổ rọi , chia nền nhà thành hai sáng tối. Trần Hữu Lương quỳ trong bóng tối, hình gầy gò run rẩy, đầu cúi sát đất.

Bộ Tích Hoan chắp tay ông, hồi lâu mới nhàn nhạt :

“Đã là của khanh, còn từ quan ?”.

“Thần dám!”.

Trần Hữu Lương lập tức dập đầu.

“Xin Bệ hạ cho thần tiếp tục theo hầu, cúc cung tận tụy, lấy công chuộc tội!”.

Ông nghẹn ngào:

“Từ nay về , thần nhất định sửa bỏ tính cố chấp. Trước khi trách , tự xét bản . Trước khi giữ lễ, hiểu đạo lý của lễ!”.

Bộ Tích Hoan đáp ngay. Hắn vị lão thần đang quỳ mặt. Một quan lâu năm, tính tình cố chấp, đôi khi khó tránh khỏi bảo thủ. nếu còn hổ thẹn, còn chịu nhận sai, thì vẫn thể dùng . Điều cần một triều đình chỉ cúi đầu lời thuận tai, mà là những dám việc, dám chịu trách nhiệm, cũng dám sửa sai.

Trong phòng yên tĩnh. Trần Hữu Lương quỳ mãi dậy. Không qua bao lâu, một vạt áo màu ánh trăng chậm rãi dừng mắt ông. Ông dám ngẩng đầu, chỉ cảm nhận ánh mắt ung dung mà hờ hững từ cao rơi xuống.

Một lúc , giọng lười nhác quen thuộc vang lên:

“Đứng lên ”.

“Thần… tạ ơn Bệ hạ!”.

Trần Hữu Lương run rẩy dậy, lấy tay áo lau nước mắt má, cúi đầu hổ thẹn.

Bộ Tích Hoan trở vẻ thản nhiên thường ngày. Hắn cầm lấy xấp mật thư trong tay Trần Hữu Lương, mở xem từng tờ.

“Đều ở đây cả ?”.

“Bẩm Bệ hạ, của Ngụy công t.ử ngủ nghỉ tra xét suốt đêm, nhưng mới chỉ tìm một nửa sổ sách tàng trữ trong phủ Hà Thừa Học. E rằng vẫn còn”.

“Tiếp tục tra!”.

Bộ Tích Hoan khép mật thư.

“Trước tối nay, tìm bộ cho Trẫm”.

“Thần tuân chỉ!”.

Hắn đưa trả mật thư cho Trần Hữu Lương, xoay sải bước khỏi phòng. Bóng áo màu ánh trăng lướt qua ngưỡng cửa, thẳng trời sáng rực bên ngoài.

Trần Hữu Lương lặng trong phòng, hồi lâu vẫn ngẩng đầu.

Bên tai ông dường như còn vang vọng lời quân vương : Không từng mái nhà, lấy muôn dân? Không muôn dân, lấy thiên hạ?

Ông chậm rãi cúi , hướng về phía bóng lưng khuất, hành một đại lễ. Lần , vì uy nghi của ngôi cửu ngũ. Mà vì đạo lý của một bậc quân vương.